ಪೀಠಿಕೆ:
ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದೆ ನಿಜ, ಆದರೆ ಇದೇ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಈಗ ವಂಚಕರ ಪಾಲಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಬುದ್ಧಿವಂತರ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನೇ ದಿನೇ ಏರುತ್ತಿದೆ. ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಸೈಬರ್ ವಂಚಕರು ಮಂಗಳೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ಕರಾವಳಿಯ ಜನತೆಯಿಂದ ಸುಮಾರು 169.82 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಆಘಾತಕಾರಿ ವಿಷಯ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.
1. ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಕಣ್ಣೋಟ: ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು ಬೆಟ್ಟ, ದಕ್ಕಿದ್ದು ಸಾಸಿವೆ!
ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಘಟನೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಜಾಲವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವಂಚನೆಗೊಳಗಾದ ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ಮರಳಿ ಪಡೆದ ಮೊತ್ತದ ನಡುವೆ ಅಜಗಜಾಂತರ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
ಒಟ್ಟು ಲೂಟಿಯಾದ ಮೊತ್ತ: ₹169.82 ಕೋಟಿ.
ಪೊಲೀಸರು ವಾಪಸ್ ಕೊಡಿಸಿದ ಮೊತ್ತ: ಕೇವಲ ₹10.60 ಕೋಟಿ.
ಇದು ವಂಚನೆಗೊಳಗಾದ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಶೇ. 10ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಎನ್ನುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿ ಸಂಗತಿ. 2023 ರಲ್ಲಿ 17.96 ಕೋಟಿ ರೂ. ಇದ್ದ ವಂಚನೆಯ ಮೊತ್ತ, 2024 ಮತ್ತು 2025 ರ ವೇಳೆಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ 70 ಕೋಟಿ ಮತ್ತು 74 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಿರುವುದು ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ವಂಚಕರ ಚಾಕಚಕ್ಯತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
2. ವರ್ಷವಾರು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಧನಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ದಾಖಲಾಗುವ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಆರೋಪಿಗಳ ಬಂಧನದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇಳಿಮುಖ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.
2023: 467 ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, 83 ಮಂದಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
2024: 486 ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, 67 ಮಂದಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
2025: 485 ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, ಕೇವಲ 42 ಮಂದಿ ಮಾತ್ರ ಸೆರೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
2026 (ಫೆಬ್ರವರಿವರೆಗೆ): 60 ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದರೂ ಇದುವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಬಂಧನ ನಡೆದಿಲ್ಲ.
ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಬಂಧಿತರಾದ ಬಹುತೇಕ ಮಂದಿ ಕೇವಲ ‘ಕಮಿಷನ್ ಏಜೆಂಟ್’ಗಳು. ಅಂದರೆ, ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಧಾರಿಗಳ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಬಳಸಲು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟವರು ಮಾತ್ರ ಪೊಲೀಸರ ಕೈಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸೈಬರ್ ಲೋಕದ ಅಸಲಿ ‘ಕಿಂಗ್ಪಿನ್’ಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಪರಾರಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
3. ಪೊಲೀಸರಿಗಿಂತ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ನಿಂತ ವಂಚಕರು
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಿಗಳು ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಿಂತ ಬಹಳ ಮುಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಕಹಿ ಸತ್ಯ. ವಂಚಕರು ಬಳಸುವ ಕೆಲವು ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಗಳೆಂದರೆ:
AI (ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ) ಪರಿಕರಗಳು: ಡಿಫೇಕ್ ವಿಡಿಯೋ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ಆಪ್ತರಂತೆ ನಟಿಸಿ ಹಣ ದೋಚುವುದು.
ನಕಲಿ ಆಪ್ಗಳು: ಸಾಲ ನೀಡುವ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹೂಡಿಕೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಆ್ಯಪ್ಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಜನರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಕದಿಯುವುದು.
ಫಿಶಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ಯಾಮಿಂಗ್: ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಂತೆ ನಟಿಸಿ ಕೆವೈಸಿ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಲಿಂಕ್ ಕಳುಹಿಸಿ ಹಣ ವರ್ಗಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು ಇಂದಿಗೂ ಹಳೆಯ ತನಿಖಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದು ಅಥವಾ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವು ವಂಚಕರಿಗೆ ವರದಾನವಾಗುತ್ತಿದೆ.
4. ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲೇ ಏಕೆ ಹೆಚ್ಚು?
ಬೆಂಗಳೂರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ಮಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಿವೆ:
ಹೆಚ್ಚಿನ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆ: ಇಲ್ಲಿನ ಜನರು ಆನ್ಲೈನ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ವಿದೇಶಿ ಸಂಪರ್ಕ: ಕರಾವಳಿಯ ಬಹುತೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳ ಸದಸ್ಯರು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅವರ ಕುಟುಂಬದವರನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ವಂಚನೆ ಮಾಡುವುದು ವಂಚಕರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಹೂಡಿಕೆಯ ಆಸೆ: ಅಲ್ಪ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ಗಳಿಸುವ ಆಸೆಗೆ ಬಿದ್ದು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಂಚನೆಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಜನ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
5. ಸೈಬರ್ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳು
ವಂಚನೆ ನಡೆದ ನಂತರ ಗೋಳಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು:
ತಕ್ಷಣದ ದೂರು (Golden Hour): ವಂಚನೆ ನಡೆದ ತಕ್ಷಣ ಅಂದರೆ ಮೊದಲ 1-2 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ 1930 ಸಹಾಯವಾಣಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಬೇಕು ಅಥವಾ www.cybercrime.gov.in ನಲ್ಲಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹಣ ಮತ್ತೊಂದು ಖಾತೆಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.
ಅಪರಿಚಿತ ಲಿಂಕ್ಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಬೇಡಿ: ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಅಥವಾ ಎಸ್ಎಂಎಸ್ ಮೂಲಕ ಬರುವ ಉದ್ಯೋಗದ ಆಮಿಷ ಅಥವಾ ಬಹುಮಾನದ ಲಿಂಕ್ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ: ಓಟಿಪಿ (OTP), ಪಿನ್ (PIN) ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.
ದ್ವಿತೀಯ ಹಂತದ ದೃಢೀಕರಣ (2FA): ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಆ್ಯಪ್ಗಳಿಗೆ ‘ಟೂ ಸ್ಟೆಪ್ ವೆರಿಫಿಕೇಶನ್’ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
6. ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅಗತ್ಯ
ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು ಕೇವಲ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಸೈಬರ್ ತಜ್ಞರ ತಂಡವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬೇಕಿದೆ. ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಂ ತನಿಖೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ತನಿಖಾ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ. ಕೇವಲ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾದ ಖಾತೆಯ ಮಾಲೀಕರನ್ನು ಬಂಧಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ಜಾಲವನ್ನು ಬೇರುಸಹಿತ ಕಿತ್ತೊಗೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
7. ವಂಚಕರು ಬಳಸುವ ‘ಮ್ಯೂಲ್ ಅಕೌಂಟ್’ (Mule Accounts) ಜಾಲ
ಬಂಧಿತರಾಗುವವರು ಕೇವಲ ‘ಕಮಿಷನ್ ಏಜೆಂಟ್’ಗಳು ಎಂದು ನೀವು ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದ್ದೀರಿ. ಇವರನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ “Money Mules” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವರು ಅಲ್ಪ ಹಣದ ಆಸೆಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಅಥವಾ ಆಧಾರ್ ವಿವರಗಳನ್ನು ವಂಚಕರಿಗೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ವಂಚನೆಯ ಹಣವು ಇವರ ಖಾತೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸರಣಿಯಾಗಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ‘ಕಿಂಗ್ಪಿನ್’ಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
8. ಡಿಜಿಟಲ್ ಅರೆಸ್ಟ್ (Digital Arrest) – ಹೊಸ ಮಾದರಿಯ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಅರೆಸ್ಟ್’ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ವಂಚಕರು ಪೊಲೀಸ್ ಅಥವಾ ಸಿಬಿಐ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಂತೆ ನಟಿಸಿ, ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಗೃಹಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸುವಂತೆ ಬೆದರಿಸಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಹಣ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಪೊಲೀಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಮೂಲಕ ಹಣ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅರಿವು ಜನರಲ್ಲಿ ಮೂಡಬೇಕಿದೆ.
9.ಕಳೆದುಹೋದ ಹಣ ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ‘CFRMS’ ಪೋರ್ಟಲ್
ನೀವು ಹೇಳಿದಂತೆ ‘ಗೋಲ್ಡನ್ ಅವರ್’ (1-2 ಗಂಟೆಗಳು) ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು CFRMS (Cybercrime Financial Management and Reporting System) ಎಂಬ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಬಳಸುತ್ತದೆ. 1930 ಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿದ ಕೂಡಲೇ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಿಗೆ ಅಲರ್ಟ್ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಂಚಕರು ಹಣ ಡ್ರಾ ಮಾಡುವ ಮೊದಲೇ ಅದನ್ನು ‘ಫ್ರೀಜ್’ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
10.ಸೈಬರ್ ದಾಳಿಯ ಸರಪಳಿ (The Cyber Attack Chain)
ವಂಚನೆ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಚಿತ್ರಣವು ಸಹಕಾರಿ:
11.ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಕಿವಿಮಾತು
ಗ್ರಾಹಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳ (Customer Care) ಹುಡುಕಾಟ: ಗೂಗಲ್ನಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಥವಾ ಕಂಪನಿಗಳ ಕಸ್ಟಮರ್ ಕೇರ್ ನಂಬರ್ಗಳನ್ನು ಕುರುಡಾಗಿ ನಂಬಬೇಡಿ. ಅಧಿಕೃತ ಆ್ಯಪ್ ಅಥವಾ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಿ.
ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಶೇರಿಂಗ್ ಆ್ಯಪ್ಗಳು: AnyDesk ಅಥವಾ TeamViewer ನಂತಹ ಆ್ಯಪ್ಗಳನ್ನು ಅಪರಿಚಿತರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಉಪಸಂಹಾರ:
169 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಲೂಟಿ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಂಕಿಅಂಶವಲ್ಲ, ಅದು ಸಾವಿರಾರು ಜನರ ಕಷ್ಟದ ಗಳಿಕೆ. ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಜನರು ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಈ ವಂಚನೆಯ ಜಾಲ ಇನ್ನೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ. “ಎಚ್ಚರಿಕೆಯೇ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗೆ ಮದ್ದು”. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಅಪರಿಚಿತರ ಆಮಿಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗದಿರುವುದು ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ. ಇಲಾಖೆಯು ಸಹ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಬಲಗೊಂಡು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಹಣಕ್ಕೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವಂತಾಗಲಿ.